|
SİSTEM
PERFORMANSININ ÖLÇÜMÜ
Modern ve bilimsel yönetim düşüncesi,
insanların değil, insan-makine bileşiminden oluşan Sosyo-Teknik Sistemlerin
yönetimini öngörmektedir. Bu yaklaşımın temel varsayımı yöneticilerin Ölçeklenebilir
(Tangible) ve Ölçeklenemez (Intangible) sistem bileşenlerinin etkisinin ve
öneminin bilincinde olmasıdır. Sistemlerin etkin yönetimi, tangible-intangible bütün
amaçların optimal gerçekleşmesine ve etkinlik-verimlilik performans
kriterlerinin en üst düzeyde sağlanabilmesine bağlı olmaktadır. Toplam
Etkinlik Modelinin diğer yaklaşımlardan farkı, optimal ve stratejik
başarılar için, intangible ve tangible amaç ve performans kriterleri
arasında bir Trade-Off (öncelik tercihi) gereğini vurgulaması ve bu Trade-Off
için öncelik kriterlerini önermesidir.
Yeni bir sistem yapılandırılırken, veya mevcut bir sistemi yönetirken, sistemin
etkinliğini belirleyecek ölçümler gerekmektedir. Bu ölçümler sistem etkinliğinin
belirlenmiş standartlarıdır. Gerçekte bir sistemin performansının ölçümlenmesi
organizasyon kademesinde olduğu gibi uygulama sürecinde de devam etmektedir.
Ölçümün kriterleri ve uygun
ölçeklerin geliştirilmesi sistemin girdi, çıktı kaynak ve işlem gereksinmelerinin
formüle edilmesinde anında gerçekleştirilebilir.
Bazı ölçümler doğrudan ve
sayısaldır ve nümerik ölçekler ile gösterilebilir.
Bazı ölçümler ise dolaylı olabilir ve faktör kombinasyonlarından elde edilebilir.
Bazı ölçümler ise kalitatif veya subjektif karakterlidir.
Bir sistemin performansının
gözlenebilmesi için yararlı olabilecek bazı ölçümler aşağıdaki gibi verilebilir.
BİR YÖNETİM SİSTEMİNİN PERFORMANS KRİTERLERİ |
| Maliyet |
İşletme, bakım,
tedarik, stok |
| Zaman |
Reaksiyon, kabul,
işlem, bekleme, çevrim, dönüm |
| Doğruluk |
Hata sayısı ve
frekansı, hata önemi |
| Güvenirlilik |
Kararlı olma,
arızasız çalışma, süreklilik |
| Güvenlilik |
Hukuki, emniyetli,
gizli |
| Kalite |
Görünüm,
etkinlik, beğenilirlilik |
| Esneklik |
Değişkenlik,
duyarlılık |
| Kapasite |
Ortalama yük,
düşük yük, tepe yük |
| Etkinlik |
Başarı oranları,
Başarı kriterleri |
| Kabul Edilirlik |
Yönetici,
yürütücü, kullanıcı |
Object Tabanlı Sistem Kuramı'nın daha
geniş incelenmesi için ;
Bilim,
Model ve Sistem (Sibernetik Epistemoloji) http://www.eylem.com/sibernetik/wsibernetik.htm
|
