 |
Etkin Yönetim Liderlik Eğitim Merkezi |
Türkiye ve
AB Arasında
Demokrasi, Laiklik, İnsan Hakları Açısından
Benchmarking Çalışması
Doç. Dr.
Kutlu MERİH
EYLEM Stratejik Yönetim Uzmanı
| AB, Modernlik (Ankara)
Kriterleri ile Uyumlu mu? Ülkemizde politik, ekonomik ve akademik seçkinler Türkiye'nin en kısa sürede AB üyesi olmasını savunmakta ve bu gerçekleşmez ise Türkiye'nin bir üçüncü dünya ülkesi olacağını iddia etmektedirler. Bu iddiaların hangi bilimsel, tarihi ve hukuki temellere dayandığı belli değildir. Buna karşılık Türkiye Cumhuriyetinin, Batıya rağmen batılılaşan, laik ve demokratik uniter yapıda modernleşen bir Müslüman Devlet olduğu ise bir tarih gerçeğidir. Avrupa Birliği, Avrupalı insanlar tarafından gerçekleştirilen ve Tarihi, hukuki, ekonomik ve entellektüel yapısına, zaman içindeki gelişimine, Türk insanı olarak hiç bir katkıda bulunmadığımız bir tarih projesidir. Türkiye insanlarının da 1920 lerde başlayan ve Cumhuriyeti, demokrasiyi ve laikliği esas olan bir modernleşme projesi bulunmaktadır. AB ülkelerinin ve Türkiyenin Anayasal yapıları, İnsan Hakları durumları bellidir ve AB kendisini oluşturan temel hukuki yapısının ve Üye ülkelerin hukuki yapılarının gereği olarak Laik, Demokratik ve Cumhuriyet yapısında bir kuruluş değildir. Avrupa Birliği'ni gerçekleştirmek projesi bir modernleşme atılımını değil, ulus-devlet modelinden uzaklaşarak, modernlik öncesi federatif imperyal yapılara dönme eğilimini yansıtmaktadır. AB gerçekleri, çok sayıdaki değerli Türk bilim adamlarının derinlemesine çalışmalarının konusunu oluşturmaktadır. AB olgusunun ne olduğu ve ne olacağı biraz merak ve ilgi ile kolaylıkla görülebilmektedir ve bu gelişmeler Modern Türkiye Cumhuriyetinin bu projeye katılımını gerektirecek doğrultuda değildir. Ülke Durum Raporları, Demokrasi Raporları ve Ülke Anayasaları Üzerine Çalışma Modernliğin vazgeçilmez gerekleri olarak bilinen ve Ankara Kriterleri olarak adlandırdığımız http://www.eylem.com/ab/wkmerih03.htm Laik, Demokratik ve Cumhuriyet olma özellikleri açısından Türkiye ile AB ülkeleri arasında anayasaların ve İnsan Hakları raporlarının incelenmesine dayanan bir karşılaştırma (benchmarking) çalışması gerçekleştirdik ve sonuçlarını ekte üç tablo olarak sunuyoruz. Bu çalışmada esas olarak Prof. Dr. Mustafa ERDOĞAN; "Avrupa Ülkelerinin Anayasalarının karşılaştırılması" (http://www.liberal-dt.org.tr/guncel/Erdogan/me_AB3.htm )çalışmasından yararlandık ve bu çalışmayı derinleştirdik ve genişlettik. Çalışmayı tamamen INTERNET üzerinden ulaşılabilen kaynaklara dayandırdık. Buna göre ulaştığımız sonuçlar, araştırmanın INTERNET üzerinde http://www.eylem.com/ab/wabrapor01.htm adresinden izlenmesi halinde, yararlandığımız kaynaklar ile karşılaştırılarak kontrol edilebilir. İnsan hakları konusunda ABD Devlet (Dış İşleri ) Bakanlığı tarafından yayınlanan raporlardan yararlandık. Bu çalışmaları oldukça objektif, standart formatlı ve özenli bulduk. Böylece karşılaştırma yapma imkanımız oldu. Benzer karşılaştırmalar aynı veya diğer kaynaklar ile isteyenler tarafından da yapılabilir. Sadece bu çalışmayı Internet üzerindeki adresinden incelemek ve ilgili kaynağı tıklamak yeterli olacaktır. Bu çalışmayı başlangıçta tek bir Tablo-1 olarak özetlemeyi uygun görmüştük fakat, insan hakları ve laiklik yorumlarının daha açıklanması gerektiğini düşündük ve bunları Tablo-2 ve Tablo-3 olarak, Türkiye dahil onaltı ülke için yeniden yorumladık. Bu tablolar ekte sunulmaktadır.
TÜRKİYE-AB DEMOKRASİ VE İNSAN HAKLARI BENCHMARKING BULGULARI AB Ülkelerinde İnsan Hakları İhlalleri var. Bu çalışmanın ilk sonuçlarına göre bir çok AB ülkesi, Laik ve Demokratik değildir ve Meşruti Krallık idaresi ile yönetilmektedir. Bunun anlamı yasal bir görünüm arkasında Ortaçağ yetki ve imtiyazlarının sürdürülmesi ve demokratik eşitlik ilkesinin ihlalidir. Özellikle dinsel özgürlük ve laiklik görünümü altında Katolik Kilisenin ve diğer kiliselerin kamusal yetkileri sürmektedir. Buna ek olarak bir çok AB ülkesinde ciddi ve yaygın İnsan Hakları ihlalleri gözlenmektedir. Ülkelerin ölçekleri büyüdükçe ve toplumlarının etnik yapısı karmaşıklaştıkça İnsan hakları ihlallerinin de yoğunlaşması söz konusudur. Bireysel ve kamusal özgürlüklerin devlet tarafından ihlalinde Türkiye başı çekmekle birlikte bir çok AB ülkesi için rapor edilen olumsuz ve kuşkulu vakalar da oldukça önemli boyutlardadır. genel olarak İngiltere, Yunanistan, Almanya, İspanya ve Fransa ülkelerinin bu konuda oldukça olumsuz bir sicilleri olduğu söylenebilir. AB Ülkelerinde Özellikle Kadınlara ve Çocuklara Yönelik Şiddet ve Taciz Olayları var. Yaptığımız çalışmada en dikkati çeken özellik hemen bütün AB ülkelerinde Kadınların şiddete ve tacize maruz kaldıkları, eşit muamele görmedikleri oldu. Bir çok AB ülkesinde kadınlar politik sistemde yeterli temsil edilmemekte, ekonomik haklarında hukuki kısıtlamalar bulunmaktadır. Çocuklar genellikle legal olarak oldukça korunma altında olmakla birlikte uygulamada çocuklara yönelik ciddi taciz ve istismar raporları gözlenmektedir. Bir çok AB ülkesinde kadınlar ve çocuklar porno ve fuhuş sektöründe istismar edilmekte, KADIN TİCARETİ kaynağı Afrika ve Doğu Avrupa, hedefi ise Batı Avrupa Olmak üzere yaygın bir şekilde uygulanmakta ve bir anlamda gizli bir KÖLELİK sistemi sürdürülmektedir.
Bir çok Avrupa Ülkesinde Katolik Kilisesinin kamu yaşamında etkili olması, Resmi ve benimsenmiş bir din olması, Dinlerin Devlet tarafından finanse edilmesi bazı durumlarda Kilise için vergi toplanması nedeniyle yaygın bir dinsel ayırımcılık gözlenmektedir. Devletin dinsel cemaatleri finanse ettiği ülkelerde dinsel cemaat sayılmayan inanç gurupları kendilerine karşı ayırımcılık yapıldığı iddiası ile hukuk kanallarını zorlamaktadır. Bunun dışında Avrupa yaşam tarzı ile uyum içinde olmayan bazı Nomad ve Roman guruplar toplumdan dışlanmak ve yasal haklarından yoksun bırakılmak muamelesi ile karşı karşıyadırlar. İsveçte, zihni ve bedeni özürlülere ZORUNLU KISIRLAŞTIRMA uygulaması tepkilere yolaçmakta fakat uygulama sürmektedir. Örgütsüz Kesimlerin Hakları İhlal ediliyor ve Ayrımcılık Yapılıyor. İncelediğimiz İnsan Hakları raporlarında katolik Kilisesi ve İşçi sendikaları gibi iyi örgütlenmiş kesimlerin haklarını iyi korudukları ve aleyhlerine ayırımcılığa müsaade etmedikleri gözlenmektedir. Ekonomik alanda Türkiye dahil bütün ülkelerin iyi örgütlendikleri ve yasal gereklerin uygulandığı, olumsuz raporlara rastlanmadığı görülmektedir. Buna karşılık, özürlüler dışında kadınlar, çocuklar, etnik ve dinsel azınlıklar, göçmenler gibi iyi örgütlenmemiş kesimlerin hakları kolaylıkla ihlal edilmekte burada demokrasi sadece söylem olarak yeralmaktadır. Bu ayırımcılık bazı ülkelerde anayasal formel yapıdan, bazı ülkelerde ise sosyal informel yapılardan kaynaklanmaktadır. Örneğin İrlanda anaysal olarak laik bir devlet olduğu halde Katolik Kilisesi toplum üzerinde tam bir sosyal ve politik Kontrol sahibidir. Yunanistanda ise Kilise, doğrudan anayasadan kaynaklanan politik hak ve yetkilerden yararlanmaktadır. İnsan Hakları Devlet dışı Örgütler tarafından da İhlal Ediliyor İnsan Hakları ihlalleri genel olarak devlet kurumlarının vatandaşlarına karşı olumsuz ve yasadışı yaklaşımları olarak değerlendirilir. Buna karşılık bir çok Avrupa Ülkesinde devlet dışı MAFIA, Terör Örgütleri, Irkçı ve Yabancı Düşmanı Örgütler, Neo-Nazi Örgütü gibi örgütler de sivil toplumun haklarını ihlal edebilmekte ve bazı ülkelerde bu kuruluşların bir tür devlet hoşgörüsüne sahip oldukları görülmektedir. Özellikle fuhuş ve porno sektöründe yasadışı örgütlerin KADIN TİCARETİ uygulamaları yasal bir engelle karşılaşmadan Türkiye dışındaki hemen bütün ülkelerde sürdürülmektedir. İsveçte Neo-Nazi Örgütünün yabancılara karşı gösterdiği düşmanca uygulamalara karşı devletin gösterdiği kayıtsızlık kuşkular yaratmaktadır. Bu örgütler Almanya ve Avusturyada yaşayan azınlık ve yabancılara karşı da taciz edici bir tutum içindedirler. Sonuç : AB Modern ve Demokratik Bir Cennet Değil Yapılan araştırma ile ulaştığımız sonuçların Avrupa Birliği'nin modern ve demokratik bir cennet olduğuna iman etmiş kesimler tarafından benimsenmiyeceği açıktır. Biz bu sonuçlara ulaşmak için onaltı ülkenin Sosyoekonomik Durum Raporlarını, İnsan Hakları - Demokrasi Raporlarını ve Anayasalarını gözden geçirdik. Farklı sonuçlara ulaşabilmek için de yine aynı yoldan gitmek gerekecektir. Bu çalışmayı, Avrupa Birliği konusunda, bilimin ve tarihin gerçekleri çerçevesinde bilgi edinmek isteyenlere hizmet sunabilmek için gerçekleştirdik. Türkiyenin, tarihi, gelenekleri, modernleşme misyonu ve anayasası açısından Avrupa Birliği'ne katılmasının mümkün ve uygun olmadığı sadece akıl, sağduyu ve bilimsel yaklaşım yardımı ile açıkça görülebilmektedir. |
||
Ağustos.2001 |